Radyo Frekans Emisyonları ile Kısmı Deşarj Tespiti Projesi

Elektrik Dağıtım şebekelerinde tehlikeli seviyelerde Kısmi Deşarj (KD) olup olmadığının belirlenmesi arıza ve hasar oluşumunu önlemek adına önemli bir gereklilik halini almaktadır. Herhangi bir uyarı vermeden meydana gelecek arızalar komşu ekipmanlara, kendisine bağlı abonelerin ekonomik aktivitelerinin sekteye uğramasına, müşteri memnuniyetsizliğine ve düzenleyici kuruluşların ceza uygulamasına neden olabilmektedir. KD tespiti için çeşitli yöntemler bulunmaktadır. EN 60270 çerçevesinde konvansiyonel tespit metotları tanımlanırken, EN 62478 KD’nin akustik ve elektromanyetik tezahürleri üzerinde odaklanmıştır. Piyasada KD’nin akustik emisyonlarını tespit eden akustik kameralar vardır ancak havai hatlarda Radyo Frekansı (RF) emisyonları üzerinden tespit eden ürün bulunmamaktadır. Basit ve düşük maliyetli bir SDR (Software Defined Radio/ Yazılım Tabanlı Radyo) kurulumu ile KD konumlarından çıkan RF tespiti projenin ana hedefini oluşturmaktadır.

Bu kapsamda araç ile seyir halinde iken araç üzerine monte edilen anten ve yazılım tabanlı radyodan oluşan Kısmi Deşarj Tespit Sistemi (KDTS) geliştirilmiştir. Anten tarafından tespit edilen KD sinyalleri kablosuz bağlantı aracılığıyla tablete aktarılmış ve KD sinyallerinin darbe şiddetlerinin tespiti gerçekleştirilmiştir. Projede çeşitli frekanslar ve bu frekanslarda çeşitli anten boyları denenmiştir.

Yapılan saha çalışmalarında kısmi deşarjın gerçekleştiği direklerde toplanan sinyaller kaydedilmiştir. Bu kayıtlar daha sonra analiz edilmiştir. Analizler sonucunda deşarj şiddetine ilişkin bir ölçüt getirilmeye çalışılmıştır. Buna göre öncelikle belli bir eşik seviyesi tespit edilmiştir. Birinci ölçüt olarak sinyallerin bu eşik seviyesini aşması olasılığı binde olarak ölçülmüştür. İkinci ölçüt olarak eşiği aşan sinyallerin ortalama seviyesi yüzde olarak ölçülmüştür. Üçüncü olarak eşiği aşan sinyallerin maksimum seviyesi yüzde olarak ölçülmüştür. Bu analizler, yazılıma entegre edilmiş ve kullanıcı kolaylığı sağlanmıştır. Böylece saha çalışmaları sırasında, bu eşik seviyeleri, sıklıklar, ortalama şiddetler ve azami şiddetler sürekli olarak grafik kullanıcı ara yüzü üzerinden takip edilebilir hale getirilmiştir.

Proje saha testleri kapsamında nihai sistem ile tekrar saha çalışmaları yapılmış ve akustik kamera ile tespit edilen KD noktalarının KDTS ile de erken tespiti sağlanmıştır. Sistemin araç üzerine mıknatıs ile monte edilmesi, sistemin modülerliğini arttırmıştır. Sistemin kullanıcı dostu olması hedeflenmiştir. KDTS proje hedefleri doğrultusunda, proje başlangıç amaçlarını karşılayan, saha personeline pratik ve kullanımı kolay KD tespiti sunan bir cihazdır.

Proje 9.İstanbul Karbon Zirvesi kapsamında “Düşük Karbon Kahramanı” ödülüne layık görülmüştür.

Tüm hakları Hefe Enerji’ye aittir.